Yonca yetiştiriciliği
Yem bitkilerinin kraliçesi. Bir kez ekildikten sonra 5–7 yıl, yılda 4–7 biçim verir; hayvancılık yapılan her bölgede kuru ot olarak kolay satılır.
İklim isteği
Geniş iklim uyumu vardır; soğuğa ve sıcağa dayanıklıdır. Bol suyla en yüksek verimi verir, kuru koşullarda biçim sayısı azalır.
Toprak isteği
Derin, kireçli ve iyi drene olan topraklar (pH 6,5–8). Asidik ve su tutan topraklarda yaşamaz.
Ekim ve dikim
Dekara 2–3 kg tohum, 1–2 cm derinliğe, 20–25 cm sıra arasıyla ekilir. İlk ekimde tohum bakteri ile aşılanır. İlkbahar ekiminde ilk yıl verim düşüktür.
Bakım, sulama ve gübreleme
Her biçimden sonra sulama yapılır. Azot gerekmez; fosfor ve potasyum verilir. Yonca hortumlu böceği ile mücadele edilir.
Hasat ve depolama
%10 çiçeklenme döneminde biçilir; tarlada kurutulup balyalanır. Geç biçim protein oranını düşürür.
Bölgelere göre yonca yetiştiriciliği
| Bölge | Durum ve zamanlama |
|---|---|
| Marmara | Trakya'da |
| Ege | Ovalarda 6–7 biçim |
| Akdeniz | Uzun sezon, çok biçim |
| İç Anadolu | Sulu alanlarda yaygın; 4–5 biçim |
| Karadeniz | İç kesimlerde |
| Doğu Anadolu | Hayvancılık bölgesinde en önemli yem; 3–4 biçim |
| Güneydoğu Anadolu | Sulu ovalarda 7 biçime kadar |
Hangi illerde yetişir?
En çok üretildiği iller:
KonyaErzurumKayseriAnkaraSivasVanKarsAksarayAfyonkarahisar
Uygun koşullarda yetiştirilebileceği iller:
EskişehirYozgatKırşehirNevşehirNiğdeKaramanKırıkkaleÇankırıErzincanArdahanAğrıIğdırMuşBitlisBingölTunceliElazığMalatyaHakkariİzmirManisaAydınDenizliMuğlaUşakKütahyaAdanaŞanlıurfaDiyarbakırTekirdağEdirneBursaBalıkesirTokatAmasyaÇorum
İl içinde rakım, sulama ve toprağa göre büyük farklar olur. İlçe ve köy düzeyinde karar vermeden önce toprak analizi yaptırın.
Yonca ne kadar kazandırır? Tahmini hesap
Varsayılan değerlerle 1 dekarda (1 dönüm = 1.000 m²) sulu üretimde tahmini brüt gelir 13.500 TL, üretim masrafı 7.000 TL; geriye kalan 6.500 TL. Kendi alanınızı ve bölgenizdeki fiyatı girerek hesaplayın:
- Verim: Sulu 1.200–2.000 kg/da, kuru 300–600 kg/da (kuru ot, yıllık)
- Fiyat: 9 TL/kg · Ekim 2026 yaklaşık üretici fiyatı (Topraklık tahmini); bölgenizdeki borsa ve hal fiyatını girin.
- Masraf: Kuruluştan sonraki yıllar için yıllık masraf (biçme-balyalama, sulama, gübre). Topraklık tahmini.
- Verime yatma: Ekim yılında 1–2 biçim; 2. yıldan itibaren tam verim · Kuruluş maliyeti yaklaşık 4.000 TL/dekar (ilk yıl, bir kez)
- Yem bitkileri ekilişine her yıl dekar başına destek ödenir (ÇKS kaydı gerekir); 2026 tutarı bu hesaba dahil değildir.
Hesap tahminidir. Gerçek kazanç; toprak, iklim, çeşit, bakım, hasat zamanı ve satış kanalına göre büyük değişir. Ekim öncesi il veya ilçe tarım müdürlüğüne ve ziraat odasına danışın.
Sık sorulan sorular
Yonca ne zaman ekilir?
Dekara 2–3 kg tohum, 1–2 cm derinliğe, 20–25 cm sıra arasıyla ekilir. İlk ekimde tohum bakteri ile aşılanır. İlkbahar ekiminde ilk yıl verim düşüktür.
Yonca hangi illerde yetişir?
En çok Konya, Erzurum, Kayseri, Ankara, Sivas, Van, Kars, Aksaray illerinde üretilir. Uygun koşullarda Eskişehir, Yozgat, Kırşehir, Nevşehir, Niğde, Karaman, Kırıkkale, Çankırı gibi illerde de yetiştirilebilir.
1 dönüm yonca ne kadar kazandırır?
Topraklık'ın Ekim 2026 tahminine göre dekarda yaklaşık 1.500 kg ürün ve 9 TL/kg fiyatla brüt gelir 13.500 TL, masraf 7.000 TL; tahmini net 6.500 TL olur (arazi kirası hariç). Verim ve fiyat bölgeye göre değişir; sayfadaki hesaplayıcıyla kendi rakamlarınızı girin. Ekim yılında 1–2 biçim; 2. yıldan itibaren tam verim.
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; ekim kararı öncesi il/ilçe tarım müdürlüğüne danışın.